ถามหมอ ทราบว่าเด็กทุกวันนี้เป็นโรคภูมิแพ้กันมาก ตอนนี้ลูกชายอายุ 9 เดือน จะสามารถป้องกันโรคภูมิแพ้ให้ลูกได้อย่างไรบ้างค่ะ
หมอตอบ หลักในการป้องกันโรคภูมิแพ้ที่สำคัญ และต้องทำเป็นอันดับแรก ก็คือ การหลีกเลี่ยงสารก่อภูมิแพ้ต่างๆ ที่อยู่ในสิ่งแวดล้อมที่เราอาศัยอยู่ เพื่อลดโอกาสสัมผัสสารเหล่านี้ ไม่ว่าจะจากการกิน สูดหายใจเข้าไป หรือจากการสัมผัสก็ตาม ในเด็กไทยนั้นพบว่า สารก่อภูมิแพ้ที่พบบ่อยนั้นมักเป็นจากการสูดหายใจเข้าไป ที่สำคัญได้แก่ ตัวไร่ฝุ่น แมลงสาบ เชื้อรา ละอองเกสร ขนและรังแคสัตว์ โดยเฉพาะน้องเหมียวที่น่ารักนั่นเองครับ วิธีป้องกันอาจดูยุ่งยากเล็กน้อยแต่ก็ไม่ยากจนเกินไป งั้นเรามาลองดูกันดีกว่าครับ
1.ตัวไรฝุ่น เจ้าตัวนี้มักอาศัยอยู่ในที่นอน เบาะผ้า พรม
• หุ้มที่นอนและหมอนโดยใช้ผ้ากันไรฝุ่น และหลีกเลี่ยงการนอนบนเครื่องเรือนที่เป็นเบาะหุ้มผ้า
• ไม่นำตุ๊กตามีขนหรือที่ยัดไส้ด้วยนุ่นหรือใยสัตว์ไว้ในห้องนอน
• ซักผ้าปูที่นอน เสื้อผ้า และของเล่นที่บรรจุด้วยนุ่นหรือใยสังเคราะห์สัปดาห์ละครั้ง โดยใช้น้ำร้อน 60 องศาเซลเซียส เป็นเวลาไม่น้อยกว่า 30 นาที
• หลีกเลี่ยงการใช้พรมในบ้าน โดยเฉพาะในห้องนอน
• ทำความสะอาดห้องด้วยการใช้เครื่องดูดฝุ่นที่มีกำลังดูดมากพอและมีแผ่นกรอง HEPA หรือใช้ผ้าเปียกเช็ดถูแทนการใช้ไม้ขนไก่หรือไม้กวาดเพื่อไม่ให้ฝุ่นฟุ้ง
2.แมลงสาบ และเชื้อราภายในบ้าน
• ทำความสะอาด อย่าให้มีเศษอาหารตกค้าง เช่น บริเวณอ่างน้ำ ถังขยะ ใต้ตู้เย็นและห้องครัว
• ใช้กับดักแมลงสาบ
• จัดให้ห้องครัว ห้องน้ำสะอาด แห้ง และมีอากาศถ่ายเทได้ตลอดเวลาหรือติดตั้งพัดลมดูดอากาศร่วมด้วย
3.ละอองเกสรและเชื้อราภายนอกบ้าน
• กำจัดแหล่งสะสมเชื้อรา เช่นใบไม้ใบหญ้าเปียกแฉะและขยะในสวน
• หลีกเลี่ยงการอยู่นอกบ้านในช่วงกลางวันและบ่าย ซึ่งเป็นเวลาที่ละอองเกสรในอากาศสูง
• หลีกเลี่ยงการเปิดหน้าต่างรับลมและใช้เครื่องปรับอากาศ (ถ้าทำได้)
• ใช้เครื่องอบผ้าแทนการตากผ้ากลางแจ้ง เพราะเกสรและเชื้อราจะเกาะติดกับผ้าที่ตากได้
4.ขนและรังแคสัตว์
• หลีกเลี่ยงการใช้หมอน เครื่องนอนที่ทำจากขนสัตว์
• ใช้เครื่องดูดฝุ่นในการทำความสะอาดแทนการปัดกวาด
• เลี้ยงสัตว์ไว้นอกบ้าน หรือเลี่ยงไปเลี้ยงปลา เต่า แทนการเลี้ยงสัตว์ที่มีขน
• ถ้ามีสัตว์เลี้ยงอยู่แล้ว ต้องไม่ให้เข้าไปในห้องนอนเป็นอันขาด
• อาบน้ำให้สัตว์อย่างน้อย 1-2 ครั้งต่อสัปดาห์
เป็นอย่างไรครับ คิดว่าคงไม่ยากเกินไปนะครับ อย่างไรก็ตาม วิธีการต่างๆเหล่านี้ จะช่วยลดความเสี่ยงของโรคได้ในระดับหนึ่งเท่านั้น หลายคนก็ยังเกิดอาการของโรคภูมิแพ้ได้ ทั้งนี้เนื่องจากเราอาจแพ้สารหลายชนิดด้วยกันก็ได้และอาจจำเป็นต้องใช้ยาช่วยควบคุมอาการควบคู่ไปด้วยครับ
น.พ.วิธาน วิชระแพทย์
กุมารแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ โรคระบบทางเดินหายใจเด็ก