ภาวะซีด โลหิตจาง

ภาวะซีด โลหิตจาง

“ภาวะซีด โลหิตจาง” เชื่อว่าหลายคนคงเคยได้ยินคำเหล่านี้มาก่อน แต่อาจจะไม่เข้าใจว่ามันคือโรคอะไรกันแน่ รวมถึงมีการใช้คำทั้งสองสลับกันไปมา ซึ่งจริงๆ แล้วทั้ง 2 คำนี้มีความหมายไม่ต่างกัน ถ้าจะอธิบายให้ง่ายที่สุดก็คงจะใช้คำว่า “ความเข้มข้นของเลือดแดงต่ำกว่าเกณฑ์ปกติ” แล้วเรื่องนี้สำคัญอย่างไร?

เลือดของคนเรามีองค์ประกอบหลายอย่าง เช่น เม็ดเลือดแดง เม็ดเลือดขาว เกล็ดเลือด ในที่นี้จะกล่าวถึง “เม็ดเลือดแดง” ซึ่งมีหน้าที่หลัก คือ นำออกซิเจนจากอากาศภายนอกที่เราหายใจเข้าไปในปอด ไปวนเวียนทางหลอดเลือด เพื่อนำไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกาย เพื่อให้เผาผลาญเชื้อเพลิงเป็นพลังงานในการทำกิจกรรมต่างๆ ในชีวิตประจำวัน สิ่งที่จะเกิดขึ้นตามมาถ้าเรามีปริมาณเม็ดเลือดแดงลดลง คือ อ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย เวียนศีรษะ ใจสั่น ได้ง่ายกว่าคนปกติทั่วไป เนื่องจากมีเม็ดเลือดแดงไม่เพียงพอต่อการขนส่งออกซิเจน

โรคโลหิตจางเกิดได้จากหลายๆ สาเหตุ อาจเกิดขึ้นเอง หรือเกิดจากพันธุกรรม เช่น เกิดจากการบริโภคอาหารที่มีธาตุเหล็กน้อย (ธาตุเหล็กเป็นสารตั้งต้นในการสร้างเม็ดเลือดแดงของร่างกาย) โรคธาลัสซีเมีย ซึ่งเป็นโรคทางพันธุกรรมที่พบได้บ่อยในคนไทย มีผลทำให้ร่างกายสร้างผนังเม็ดเลือดแดงออกมามีความผิดปกติ เม็ดเลือดแดงจึงแตกได้ง่าย รวมไปถึงสาเหตุจากการเสียเลือด เช่น ประจำเดือนมามาก

การรักษาโรคโลหิตจางต้องรักษาที่ต้นเหตุ การเสริมธาตุเหล็กมีส่วนช่วยให้ร่างกายสร้างเม็ดเลือดแดงได้มากขึ้น แต่อย่างไรก็ตามจำเป็นจะต้องหาสาเหตุเสมอ

นพ.รวิภาส วงศ์หิรัญเดชา