แพ้นมวัว
แพ้โปรตีนนมวัว เป็นโรคภูมิแพ้ชนิดหนึ่ง มักเกิดช่วงวัยทารกโดยเฉพาะในช่วงขวบปีแรก อาการของโรคอาจมีตั้งแต่เล็กน้อย เช่น อาเจียน ถ่ายเหลว ไอ มีน้ำมูก หายใจมีเสียงหวีด ผื่นแดงคัน (มักเป็นบริเวณแก้มและข้อพับ) ไปจนกระทั่งถึงรุนแรง เช่น อาเจียนเป็นเลือด ถ่ายเป็นเลือด มีภาวะขาดสารอาหาร ซีด ผื่นผิวหนังอักเสบรุนแรง หรือมีอาการของการอุดกั้นทางเดินหายใจ หากบุตรหลานของท่านมีอาการเหล่านี้ หรือสงสัยว่าจะมีภาวะแพ้โปรตีนนมวัว ควรพามาพบกุมารแพทย์
ในการรักษาจะแบ่งผู้ป่วยออกเป็น 2 กลุ่ม คือ กลุ่มที่รับประทานนมแม่ และกลุ่มที่ไม่ได้รับประทานนมแม่ กลุ่มที่รับประทานนมแม่ก็ให้รับประทานนมแม่ต่อไป โดยให้มารดางดผลิตภัณฑ์จากนมวัว และอาหารที่มีโปรตีนจากนมวัว ส่วนกลุ่มที่ไม่ได้รับประทานนมแม่ ให้เลือกนมที่ไม่มีโปรตีนจากนมวัว ทดแทน หรืออาหารทางการแพทย์ เช่น นมสูตรโปรตีนจากถั่วเหลือง นมสูตรกรดอะมิโน ซึ่งแพทย์จะเป็นผู้ประเมินความรุนแรง และเลือกนมให้เหมาะสมกับผู้ป่วยแต่ละราย ผู้ปกครองสามารถหาซื้อได้จากโรงพยาบาลหรือร้านสะดวกซื้อขนาดใหญ่ โดยให้เด็กรับประทานนมเช่นนี้ไปจนกระทั่งอายุ 1 ปี หากอาการหายดีแล้วอย่างน้อย 6 เดือน จึงทำการประเมินซ้ำ ระหว่างนี้แพทย์จะทำการนัดติดตามภาวะโภชนาการและการเจริญเติบโตของเด็กทุก 3-6 เดือน ภาวะนี้มักจะหายได้เมื่อเด็กโตขึ้น และรับประทานนมวัวได้ตามปกติ ดังที่กล่าวไปแล้วว่าโรคแพ้โปรตีนนมวัว เป็นโรคภูมิแพ้ชนิดหนึ่ง ผู้ปกครองจึงควรหมั่นสังเกตบุตรหลาน เพราะเมื่อโตขึ้นเด็กอาจเกิดโรคภูมิแพ้อื่นๆ ได้
ส่วนผลิตภัณฑ์จากนมวัวและอาหารที่มีโปรตีนจากนมวัว ที่มารดาและผู้ป่วยควรหลีกเลี่ยง เช่น เนย ทั้งเนยแข็ง เนยมาการีน เนยถั่ว วิปครีม เครื่องดื่ม และไอศกรีมผสมนม ไส้กรอก เส้นพาสต้า ขนมปังนม คุ้กกี้ เค้ก เพราะฉะนั้นในอาหารที่ปรุงสำเร็จรูป ควรอ่านฉลากอาหารให้ละเอียดว่ามีนมวัวหรือผลิตภัณฑ์จากนมวัวเป็นส่วนประกอบหรือไม่
สุดท้ายนี้ขอฝากไว้ว่า สิ่งที่สำคัญกว่าการรักษาคือ “การป้องกัน” และการป้องกันที่ดีที่สุดก็คือ การรับประทานนมแม่ นั่นเอง
พญ.ธนิดา เอื้ออารีย์จิต