เหงือกจ๋า ฟันลาก่อน Bye Bye My Teeth
“คุณแม่มาแย้วๆๆ” เมื่อเห็นคุณแม่กลับมาบ้าน เจ้าตัวดีก็วิ่งถลาเข้าไปหา “ไม่ต้องวิ่งค่ะลูก เดี๋ยวล้ม” คุณตะโกนบอกลูกอย่างห่วงใย ก็แหม เดินยังไม่ทันแข็ง ริอาจจะวิ่งเสียแล้ว ไม่ทันขาดคำ ปึ๊ง!!!
“แง๊!!!!” หนูน้อยลื่นล้ม หน้าคะมำ ริมฝีปากฟาดไปกับพื้น เลือดค่อยๆ ไหลเมื่อเจ้าตัวดีอ้าปากส่งเสียงร้อง ภาพที่เห็นทำให้คุณแม่ตกใจยิ่งนัก เมื่อเข้าไปดูใกล้ๆ ก็พบว่าสาเหตุที่เลือดไหลมากมายอย่างนั้น ก็เพราะฟันหน้าคู่แรกและคู่เดียวของลูก หักหลุดออกมาเพราะแรงกระแทกจากพื้นนั่นเอง
ทำอย่างไร เมื่อฟันไปก่อนเวลา
เพิ่งฉลองต้อนรับฟันคู่แรกของลูกไปได้ไม่เท่าไร ก็ต้องโบกมือบาย บาย เสียแล้ว หนำซ้ำเจ้าตัวดียังมีเลือดไหลเยอะมากๆ จนน่าตกใจ สิ่งที่คุณแม่ควรทำคือตั้งสติให้ดีค่ะ ยิ่งคุณตกใจลูกก็จะยิ่งตื่นตระหนก ตั้งสติ และทำความเข้าใจว่า ในเด็กเล็ก เมื่อมีการกระแทกบริเวณปากและฟันนั้น เหงือกจะฉีกขาด ซึ่งบริเวณเหงือกที่ฉีกขาดนี่เองจะมีเส้นเลือดอยู่มาก เลยทำให้เลือดไหลจนดูน่ากลัว สิ่งที่คุณควรทำเริ่มแรกคือ ห้ามเลือดค่ะ
• ใช้ผ้าสะอาดชุบน้ำเย็นวางบนเหงือกบริเวณที่เลือดออก แล้วใช้นิ้วชี้กับนิ้วโป้งกดบีบเหงือกบริเวณนั้นไว้ การให้ลูกอมน้ำแข็งจะช่วยให้เส้นเลือดหดตัว ลดอาการบวมได้ แต่ทั้งนี้การอมน้ำแข็งไม่ได้ช่วยให้เลือดหยุดนะคะ
• เมื่อห้ามเลือดแล้วพบว่า ฟันน้ำนมไม่ได้หักหรือหลุดออกมา เพียงแต่โยกเล็กน้อย การดูแลควรใช้ผ้าสะอาดซับเลือดให้หยุด ให้ลูกกินอาหารอ่อนๆ เลี่ยงการใช้ฟันซี่นั้นเป็นเวลา 1 สัปดาห์ และเน้นเรื่องการดูแลความสะอาด แปรงฟันตามปกติแต่เบามือ และควรพบทันตแพทย์เพื่อถ่ายภาพรังสีดูให้แน่ใจว่ารากฟันไม่ได้หัก
• กรณีที่ฟันน้ำนมไม่ได้หลุดออก แต่ได้รับการกระแทกจากอุบัติเหตุ เมื่อลูกหายดีแล้วคุณอาจพบว่า ฟันของเจ้าตัวน้อยมีสีคล้ำขึ้น ทั้งนี้เป็นเพราะ เลือดที่ออกก่อนหน้านี้นั่นเอง ซึ่งหากลูกไม่มีอาการปวด ก็ไม่มีอันตรายแต่อย่างใด
• หากฟันน้ำนม หัก บิ่น หรือบางรายอาจจะยุบหายเข้าไปในกระดูกขากรรไกรบริเวณฐานของฟันซี่นั้นๆ ซึ่งอาจส่งผลต่อฟันแท้ คุณควรพาลูกไปพบทันตแพทย์ เพื่อตรวจอีกครั้ง
• กรณีที่ฟันน้ำนมหลุดออกมาทั้งซี่ ควรเก็บฟันที่หลุดออกมานั้นไปพบทันตแพทย์เพื่อตรวจดูว่าหลุดออกมาทั้งซี่จริง ไม่มีรากหักค้างอยู่ในเบ้าฟัน แต่ถ้าหาฟันไม่พบ แพทย์ก็สามารถถ่ายภาพรังสีตรวจดูได้เช่นกันค่ะ
• สำหรับฟันแท้ หากเกิดอุบัติเหตุจนฟันหักออกมาทั้งซี่ สิ่งที่ควรทำคือ
• -หาฟันให้พบโดยเร็วที่สุด โดยจับที่ตัวฟัน อย่าจับที่รากฟัน สังเกตจากตัวฟันมีสีขาวกว่า และไม่มีปลายแหลม เหตุที่ไม่ให้จับรากฟัน เพราะรากฟันมีเยื่อยึดระหว่างกระดูกและฟันอยู่ ถ้าไม่หลุดหายไป ก็จะทำให้การปลูกฟันกลับเข้าไปประสบผลสำเร็จได้ค่ะ
• -อย่าขัดถูรากฟันเด็ดขาด เพราะจะทำให้เซลล์ของเยื่อยึดกระดูกและฟันตายได้ ถ้าฟันสกปรกมาก ให้ล้างโดยจับที่ตัวฟัน และถือให้น้ำไหลเอื่อยๆ ผ่านเท่านั้น
• -สวมฟันกลับเข้าที่ทันที ถ้าทำได้ โดยใส่ส่วนรากฟันเข้าไป และรีบมาพบทันตแพทย์
• -ถ้าทำไม่ได้ให้แช่ในนมจืด จะช่วยรักษาสภาพฟันได้ดีที่สุด หรือแช่ในน้ำเกลือล้างแผล ก็จะช่วยรักษาสภาพฟันได้ดีรองลงมา
• -ถ้าหาไม่ได้ทั้งสองอย่าง ควรให้ลูกอมฟันไว้ในกระพุ้งแก้ม หรือเอาผ้าห่อฟันแล้วอมไว้ในปาก หรืออาจจะแช่ในน้ำเปล่าก็ได้ค่ะ แต่อย่าทิ้งฟันไป
• -รีบไปพบทันตแพทย์ ถ้าจะให้ได้ผลดีควรจะภายใน 30 นาทีหลังเกิดอุบัติเหตุ เพราะยิ่งไปพบเร็วเท่าไร ก็ยิ่งมีโอกาสที่จะต่อติดฟันซี่นั้นเข้าไปเหมือนเดิมได้มากขึ้น
Danger Zone
จุดที่เกิดอุบัติเหตุบ่อยครั้ง และนำมาซึ่งการ ฆ่า(ฟ.)ฟัน ไม่ว่าจะเป็นฟันแท้ หรือฟันน้ำนม และเป็นบริเวณที่คุณพ่อคุณแม่ควรระมัดระวังเป็นพิเศษได้แก่
• อ่างอาบน้ำ ควรใช้ผ้ายางกันลื่นวางไว้ในอ่างด้วย แต่ต้องแน่ใจว่าผ้ายางกันลื่นนั้นคุณภาพดีจริงๆ ไม่ใช่ปูแล้วลื่นยิ่งกว่าเก่านะคะ
• พื้นห้องน้ำ ควรดูแลอย่าให้คราบสบู่เกาะตามพื้น หรืออย่าให้น้ำเจิ่งนอง หากลูกจะเข้าใช้ห้องน้ำ พ่อแม่ควรดูแลใกล้ชิดค่ะ
• กระจกใส บ้านใดที่กั้นห้อง หรือมีประตูกระจกบานใหญ่ใสแจ๋ว ควรติดสติ๊กเกอร์ ให้ลูกรู้ว่า “ตรงนี้มีกระจกนะจ๊ะ”
• สนามเด็กเล่น ที่ปูพื้นด้วยคอนกรีต หิน เมื่อเด็กๆ เกิดพลาดพลั้งขึ้นมา อูยย! อย่าได้พูดถึงเลยค่ะ หากเป็นไปได้เลือกสนามเด็กเล่นที่เป็นสนามหญ้า หรือพื้นทรายนุ่มๆ ก็จะช่วยลดการบาดเจ็บได้เยอะทีเดียว