ภารกิจพิชิต (น้ำนม) นมแม่
เมื่อคุณแม่ตั้งครรภ์ให้กำเนิดลูกน้อยแล้ว หน้าที่อันยิ่งใหญ่อีกประการหนึ่ง ที่คนเป็นแม่ตั้งใจจะทำให้ได้ก็คือ การเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ให้ได้นานที่สุด มาดูกันคะว่าจะทำอย่างไรได้บ้างเพื่อให้การเลี้ยงลูกด้วยน้ำนมแม่นั้นประสบความสำเร็จกันค่ะ
น้ำนมน้อย
Your Problem :
หลังคลอดลูกรู้สึกว่าน้ำนมมีน้อยมาก ไม่รู้ว่าลูกจะได้รับน้ำนมเพียงพอหรือเปล่า แล้วลูก็มักตื่นขึ้นมากินนมบ่อยๆ
What You Should Know :
อาการที่น้ำนมไหลน้อยช่วงหลังคลอดนั้นถือเป็นเรื่องปกติ โดยเมื่อผ่านไปประมาณ 3-4 วัน หลังคลอดจึงจะเริ่มมีน้ำนมแต่ก็ยังไม่มาก การที่ลูกตื่นมากินนมบ่อยๆ ก็อาจไม่ใช่เพราะน้ำนมของคุณน้อย แต่เป็นเพราะนมแม่ย่อยง่ายกว่านมผง ทำให้ลูกน้อยที่กินนมแม่หิวบ่อยกว่าเด็กที่กินนมผง อย่างไรก็ตามหากผ่านสัปดาห์แรกหลังคลอดไปแล้วยังรู้สึกว่าน้ำนมน้อย นั่นก็อาจเป็นเพราะคุณไม่ได้ให้ลูกดูดนมในช่วงชั่วโมงแรกหลังคลอด เพราะการให้ลูกดูดนมในช่วงนี้จะเป็นการช่วยกระตุ้นการผลิตน้ำนมได้
Your Mission :
เพื่อให้คุณแม่มีน้ำนมมากขึ้น ควรปฏิบัติตามนี้ค่ะ
• ให้ลูกดูดนมบ่อยๆ จะได้ไม่มีน้ำนมค้างอยู่ในเต้านมมากเกินไป เพราะถ้าเต้านมมีน้ำนมค้างอยู่มาก จะทำให้ผลิตน้ำนมช้าลง น้ำนมก็จะไหลน้อย ถ้าลูกไม่ยอมดูดหรือดูดได้น้อยในช่วงแรกๆ คุณควรหมั่นปั๊มน้ำนมออกเวลาที่รู้สึกคัดหน้าอก เพื่อให้ร่างกายผลิตน้ำนมอย่างสม่ำเสมอ
• ให้ลูกดูดนมอย่างถูกวิธี คือ ริมฝีปากของลูกต้องอมไปถึงลานนม เพราะจะช่วยทำให้น้ำนมไหลคล่อง ทั้งยังกระตุ้นการสร้างน้ำนมด้วย ที่สำคัญควรให้ลูกดูดนมทั้งสองข้าง กรณีที่ลูกดูดนมข้างหนึ่งหมดแล้วและดูดอีกข้างหนึ่งต่ออีกไม่นาน ก็ครั้งต่อไปที่ให้นมควรให้ลูกดูดนมข้างที่ดูดค้างไว้ให้หมดก่อน
• ดื่มน้ำให้มากๆ หากคุณต้องการให้น้ำนมมามากๆ คุณก็ต้องดื่มน้ำให้มากๆ โดยเฉพาะน้ำอุ่นๆ ควรดื่มให้ได้วันละ 8-12 แก้วต่อวัน จะทำให้น้ำนมมาเยอะได้อย่างไม่น่าเชื่อ แต่ไม่ควรดื่มมากกว่านั้นเพราะบางครั้งการดื่มน้ำมากเกินไปก็อาจส่งผลให้มีการสร้างน้ำนมน้อยลงได้ และเหนือสิ่งอื่นใด คุณแม่ต้องไม่เครียด ไม่ต้องกังวล เพราะไม่มีแม่คนไหน ที่น้ำนมไม่พอให้ลูก ถ้าคุรแม่พยายามอย่างถึงที่สุดแล้วนะคะ
เต้านมคัดตึง
Your Problem :
การให้นมลูกดำเนินไปได้ด้วยดีในช่วง 3 วันแรกหลังคลอด แต่พอเข้าวันที่ 4 เต้านมของคุณก็เริ่มหนักและบวม รู้สึกเหมือนน้ำนมแทบจะทะลักออกมา เจ็บปวดไปหมดแม้กระทั่งขณะที่ให้ลูกดูดนม เจ็บจนแทบจะถอดใจ แม้ว่าน้ำนมจะมามากก็ตาม
What You Should Know :
อาการเต้านมคัดเกิดจากการสร้างน้ำนมที่มากขึ้น ทั่วไปจะเกิดขึ้น 2 - 6 วันหลังคลอด ซึ่งการสร้างน้ำนมที่เพิ่มขึ้นนี้เองอาจทำให้เกิดเต้านมคัด มีอาการปวด บวมร้อน เต้านมมีสีแดง เป็นเพราะการไหลเวียนเลือดช้าลง เมื่อเลือดและน้ำเหลืองเคลื่อนผ่านเต้านม ของเหลวจากเส้นเลือดเหล่านี้มีการซึมผ่านบริเวณเนื่อเยื่อเต้านมทำให้เกิดอาการคั่งบริเวณเต้านม จนเกิดอาการปวดได้
Your Mission :
เพื่อป้องกันอาการเต้านมคัด คุณควรที่จะ ต้องให้ถูกท่า ให้ดูดจนเกลี้ยงเต้า ดูดนานเท่าที่ลูกต้องการ และในกรณีที่คุณแม่มีอาการคัดตึงเต้านม ควรปฏิบัติตามนี้
• ก่อนให้นมลูก พยายามบีบนมด้วยมือ หรือปั๊มนมออกก่อนเล็กน้อย เพื่อให้เต้านม ลานนม และหัวนมนิ่มลง หรือนวดเต้านมให้ร้อนขึ้น
• ในกรณีที่มีอาการคัดตึงมาก จนน้ำนมไม่ไหล คุณไม่ควรฝืนให้ลูกพยายามดูดต่อไป เพราะจะมีผลให้เต้านมของคุณอักเสบได้ คุณอาจช่วยด้วยการนำเอาลูกยางปั๊มน้ำนมออกมาก่อน จะทำให้น้ำนมไหลได้ง่ายขึ้น
• ในกรณีที่ลูกอิ่มจากการดูดนมในเต้าแรก ไม่ควรฝืนให้ลูกดูดนมจากอีกเต้าที่เหลือ แต่ให้ใช้ลูกยางปั๊มน้ำนมออกมาเก็บเอาไว้ใช้ทาหัวนม เพื่อเป็นการให้ความชุ่มชื้นกับหัวนมของคุณแม่เอง
Expectant Mothers Ask
Q : นมแม่ต้องป้อนจากถ้วยจริงหรือเปล่า
A : หากลูกของคุณยังดูดนมไม่คล่อง และคุณมีปัญหาไม่สามารถป้อนนมลูกจากเต้าได้โดยตรง คุณควรใช้ถ้วยป้อนนมลูก เพื่อป้องกันภาวะสับสนหัวนม วิธีการคือ ใส่น้ำนมแม่ในถ้วยประมาณครึ่งถ้วย ประคองลูกให้อยู่ในท่านั่งตัวตรง หรือครึ่งนั่งครึ่งนอนบนตักของคุณแม่ วางปากถ้วยบนริมฝีปากล่างของลูก เอียงถ้วยให้น้ำนมสัมผัสริมฝีปาก ลูกจะจิบน้ำนมแม่เข้าปากเอง อย่าเทน้ำนมเข้าปากลูก เพราะลูกอาจสำลักได้ ที่สำคัญต้องให้เวลาลูกได้พักเป็นระยะด้วยนะคะ