มังคุด ราชินีผลไม้ ที่ไม่ใช่แค่อร่อย แต่ยังมากด้วยคุณค่าทางยาและบำรุงความงาม
หลายท่านคงเคยทราบดีว่าคนไทยสมัยโบราณใช้เปลือกมังคุดเป็นยาแก้ท้องเสีย แก้ท้องร่วงเรื้อรัง ถ่ายเป็นมูกเลือด โดยการใช้เปลือกสดหรือเปลือกแห้งฝนกับน้ำ เพื่อใช้ดื่ม นอกจากนี้เปลือกมังคุดยังมีสรรพคุณในการสมานแผล ช่วยให้แผลหายเร็ว เช่นใช้รักษาบาดแผลผุพอง แผลเน่าเปื่อย แผลเป็นหนอง โดยการใช้เปลือกมังคุดฝนกับน้ำปูนใสทาบริเวณแผล น้ำต้มเปลือกมังคุดแห้ง ต้มน้ำล้างแผลใช้แทนการด้วยน้ำยาล้างแผลหรือด่างทับทิมได้ด้วย อย่างไรก็ตาม ผลไม้ชนิดนี้นอกจากทานอร่อยและเปลือกยังมีสรรพคุณทางยาแล้วปัจจุบัน มังคุดได้ถูกนำมาพัฒนา เพื่อใช้เป็นสารสกัดสำคัญสำหรับผลิตภัณฑ์ความงามมากมายหลายชนิดอีกด้วย
มีงานวิจัยหลายชิ้นได้ระบุไว้ว่า สารสกัดจากมังคุดมีความปลอดภัยต่อผิว ไร้ผลข้างเคียง และมีประโยชน์ในการนำมาใช้ทำเครื่องสำอางบำรุงผิวหน้าดังนี้
1.ช่วยต่อต้านอนุมูลอิสระ (Antioxidant) ที่เป็นสาเหตุของริ้วรอยก่อนวัย
2.มีฤทธิ์ต้านเชื้อแบคทีเรียและเชื้อรา (Antiseptic) อันเป็นสาเหตุของโรคผิวหนังและปัจจัยที่ก่อให้เกิดสิว ป้องกันการอักเสบของสิว และลบเลือนรอยแผลเป็นที่เกิดจากสิว
3.ช่วยชะลอความแก่ชราของเซลล์ผิว ทำให้ผิวหน้าแลดูสดใส และสุขภาพดี (Anti-Aging)
4.ทำให้ผิวพรรณเต่งตึงกระชับ (Skin Firming & Tightening) ช่วยสมานผิวเพราะมังคุดมีฤทธิ์ในการฆ่าเชื้อแบคทีเรียที่ก่อสิวได้ ยังออกฤทธิ์ต้านเชื้อสิวอักเสบได้ดีถึงร้อยละ 77.8 กระชับรูขุมขน (Astringent) ได้ดี
5.ลดปริมาณเม็ดสีที่ผิวหนัง ทำให้ผิวขาว เนียน กระจ่างใส (Pigmentations Lightening) อย่างเป็นธรรมชาติ
ในวงการเครื่องสำอางได้ให้ความสนใจนำสารสกัดจากเปลือกมังคุด ไปใช้เป็นส่วนผสมในผลิตภัณฑ์ต่างๆ เช่น สบู่เปลือกมังคุด ที่ช่วยดับกลิ่นเต่า ช่วยบรรเทาโรคผิวหนัง รวมไปถึงผลิตภัณฑ์เพื่อรักษาสิว ดังเช่นงานวิจัยของ ผศ.ดร.มัลลิกา ชมนาวัง ที่ได้ทำการวิจัย “โครงการสมุนไพรเพื่อใช้รักษาสิว” เพื่อมองหาสมุนไพรไทยที่จะสามารถนำมาพัฒนาเป็นยา เพื่อป้องกันและรักษาสิว ภายใต้การสนับสนุนของสำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) โดยผลจากการวิจัยพบว่าสารสกัดจากเปลือกมังคุด มีคุณสมบัติลดปัจจัยที่ก่อให้เกิดสิวอักเสบทั้ง 3 ประการได้ดีที่สุด โดยสารสกัดจากเปลือกมังคุด มีฤทธิ์การต้านเชื้อที่ทำให้เกิดสิวอักเสบได้ดีที่ความเข้มข้นประมาณ 39 ไมโครกรัมต่อมิลลิลิตร และมีฤทธิ์การยับยั้งการหลั่งสารสื่ออักเสบได้สูงกว่า 90% อีกทั้งยังมีฤทธิ์ต้านสารอนุมูลอิสระอันเป็นต้นเหตุการณ์เกิดรอยแผลเป็นของสิวอักเสบสูงถึง 77.8% จึงแสดงให้เห็นว่าสารสกัดจากเปลือกมังคุด มีศักยภาพที่จะสามารถนำมาทำการพัฒนาใช้เป็นผลิตภัณฑ์ในการป้องกัน และรักษาสิวอักเสบได้เป็นอย่างดี