อุ้มท้อง ทำไมต้องปวดหลัง
ปัญหาสุขภาพที่สามารถเกิดขึ้นได้ขณะตั้งครรภ์อยู่นั้น มีอยู่หนึ่งปัญหาที่ทำให้คุณแม่ตั้งครรภ์ในหลายคนต้องเผชิญนั่นก็คือ อาการปวดหลังขณะตั้งครรภ์ ซึ่งคุณแม่จะรู้สึกไม่สบายตัว เพราะไม่ว่าจะนั่ง ยืน หรือนอน อาการปวดหลังก็จะคอยมากวนใจให้รู้สึกหงุดหงิด ไม่สบายอารมณ์ได้อยู่ตลอดเวลา อาการปวดหลังเป็นอาการที่เกิดขึ้นกับคุณแม่ที่มีอายุครรภ์ใกล้คลอดแล้ว แต่ในคุณแม่บางรายก็อาจมีอาการปวดหลังในขณะที่ตั้งครรภ์ได้ประมาณ 4-5 เดือนขึ้นไป
อาการปวดหลังในขณะที่ตั้งครรภ์เป็นผลมาจากการแอ่นของกระดูกสันหลัง อันเนื่องมาจากน้ำหนักตัวที่เพิ่มขึ้น จากการตั้งครรภ์ที่ถ่วงอยู่ด้านหน้า ทำให้ร่างกายต้องจัดสมดุลจึงทำให้เกิดความเครียดต่อกล้ามเนื้อสันหลังมากขึ้น ประกอบกับมีการใช้ท่าทางที่ไม่ถูกต้องขณะปฏิบัติงานหรือเดินทางจะทำให้เพิ่มความเครียดให้กับกระดูกสันหลังและกล้ามเนื้อ นอกจากนี้ในขณะที่ตั้งครรภ์จะมีผลจากฮอร์โมนทำให้ข้อต่างๆ หย่อน จึงมีอาการอักเสบของกระดูกข้อต่อได้มากกว่าปกติ ทำให้มีอาการปวดหลังเกิดขึ้น อาการปวดหลังมักที่จะเกิดกับแม่ที่ตั้งครรภ์ได้แตกต่างกันไป ในบางรายอาจจะไม่ปวดมากทั้งที่ตั้งครรภ์อยู่ในช่วงเดียวกัน การตั้งครรภ์กับอาการปวดหลังนี้ทำให้การเดิน การนอนของคุณแม่ลำบากและมีปัญหาในการนอนพักผ่อน ที่ไม่เพียงพอและไม่เต็มอิ่มขึ้นได้
อาการปวดหลัง (Backache)
• การปวดหลังที่เกิดขึ้นในคุณแม่ตั้งครรภ์นั้น สาเหตุหักโดยตรงอยากหนึ่งมาจากน้ำหนักตัวที่เพิ่มมากขึ้นตามช่วงอายุของครรภ์คะ ซึ่งคุณแม่จะยิ่งมีความปวดหลังมากๆ ในครรภ์ที่ใกล้คลอด
• จุดศูนย์ถ่วงร่างกายของคุณแม่เปลี่ยนไป ทำให้คุณแม่ต้องต้องปรับตัว ปรับท่าทางโดยอัตโนมัติ ซึ่งบางอิริยาบถอาจส่งผลทำให้คุณแม่ปวดหลังขึ้นมาได้เช่นกัน
• ฮอร์โมนที่ชื่อ Relaxin (รีแลคซิน) ที่เปลี่ยนแปลงในขณะตั้งครรภ์นั้นจะทำให้เส้นเอ็นของข้อต่อยืดตัว ทำให้ข้อหลวม โดยเฉพาะบริเวณข้อหลังส่วนกลาง และข้อกระดูกเชิงกรานเพื่อเตรียมความยืดหยุ่นขณะคลอด ก็สามารถทำให้คุณแม่ปวดหลังได้คะ จะสังเกตได้โดยง่ายในคุณแม่ที่ตั้งครรภ์แล้วต้องเดินขึ้นลงบันได จะทำให้คุณแม่เดินขึ้นลงได้ลำบากขึ้น เนื่องจากความอุ่ยอ้ายของร่างกายและครรภ์ที่ใหญ่ขึ้น
ปรับเปลี่ยนอิริยาบถ ลดอาการปวดหลัง
• ให้คุณแม่เปลี่ยนท่าทางในการ นอน นั่ง ยืน เดิน ให้ถูกต้องตั้งแต่เมื่อรู้ว่าเริ่มตั้งครรภ์ เพื่อให้ติดเป็นนิสัย พยายามอย่าให้หลังแอ่นเกินไป ดึงสะโพกมาด้านหน้า และเดินยืดหัวไหล่ให้ตรงอยู่ตลอดเวลา
• ท่านั่ง ให้คุณแม่วางเท้า โดยให้เข่าอยู่สูงกว่าสะโพกเล็กน้อย หลังตรง ก้นชิดพนักเพิงของเก้าอี้ และให้ขยับเปลี่ยนท่านั่งบ่อยๆ อย่านั่งอยู่ท่าเดียวนานๆ ส่วนน้ำหนักตัวให้ลงไปที่ต้นขาทั้ง 2 ขา
• ท่ายืน ในคุณแม่ที่ตั้งครรภ์ไม่ควรยืนอยู่นิ่งนานๆ ควรที่จะเปลี่ยนท่ายืนบ่อยๆ ขยับตัวบ้าง โดยให้เท้าข้างหนึ่งยืน อีกข้างหนึ่งให้วางอยู่ที่ราวเท้าสูงขึ้นมา 10-15 เซนติเมตร แล้วให้เปลี่ยนกันสลับไปมา
• ท่านอนหงาย ที่จะที่จะช่วยให้คุณแม่บรรเทาจากอาการปวดหลัง คือให้นำหมอนมาหนุนใต้เข่าซึ่งจะทำให้รู้สึกสบายขึ้น
• ท่านอนตะแคง ให้คุณแม่นอนตะแคงแล้วให้เข่างอ 1 หรือ ทั้ง 2 ข่าก็ได้ โดยให้เข่าด้านบนหนุนด้วยหมอน หรือจะให้หมอนขั้นอยู่ระหว่างเข้าทั้ง 2 ข้างก็ได้ และให้หาหมอนอีก 1 ใบหนุนท้องเอาไว้ (หมอนที่นำมาหนุนเข่า และท้อง ควรเป็นหมอนที่มีลักษณะนุ่มๆ คะ)
• ท่าในการยกของก็เป็นอีกประเด็นหนึ่งที่จะทำให้คุณแม่มีอาการปวดหลังได้ หากต้องยกของหนัก หรืออุ้มของ เวลายกของอย่ายืนก้มหลังลงไปยกของ ท่ายกที่ถูกคือให่ย่อเข่า หลังตรง ยกของแล้วลุกขึ้น และไม่ควรยืดแขนหยิบของในที่สูง ท่าในการยกของในคุณแม่ที่ตั้งครรภ์นี้ หากไม่ปฏิบัติให้ถูกต้องอาจส่งผลถึงลูกในครรภ์ได้
• มาขยับออกกำลังกาย ลดอาการปวดหลังลงได้ การออกกำลังกายเป็นอีกวิธีหนึ่งที่จะช่วยให้คุณตั้งครรภ์บรรเทาจากอาการปวดหลัง การออกกำลังกายที่สม่ำเสมอจะช่วยให้หน้าท้องและหลังแข็งแรงขึ้น การออกกำลังกายในน้ำเป็นวิธีหนึ่งที่ดีสำหรับแม่ตั้งครรภ์ เพราะเป็นการออกกำลังกายที่ไม่ใช้แรงมาก ความยืดหยุ่นในน้ำช่วยให้คุณแม่สบายและผ่อนคลายได้ดี
หมอน ที่นอน เลือกให้ดีก็ลดปวดหลังได้
ทราบกันหรือไม่คะว่าหมอนที่ใช้หนุนนอนนั้นจะช่วยรองรับกระดูกสันหลังส่วนคอให้อยู่ในแนวโค้งที่ปกติ เพราะในขณะหลับ กล้ามเนื้อรอบๆ คอจะคลายตัว หากคออยู่ในท่าที่ไม่ดี ตื่นมาอาจปวดคอหรือคอแข็งได้ จึงควรเลือกหมอนที่มีความนุ่มและขนาดพอดี โดยทั่วไปหมอนมาตรฐานจะมีขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางอยู่ที่ประมาณ 6 นิ้ว แต่ก็ต้องขึ้นอยู่กับว่าคนที่นอนนั้นเป็นคนที่มีลักษณะคอสั้นหรือคอยาว เพราะถ้าเป็นคนที่มีลักษณะคอยาวมากไป การใช้หมอนมาตรฐานก็จะทำให้ศีรษะอยู่ในท่าที่แหงนมากเกินไป ฉะนั้นก่อนซื้อหมอนก็ควรที่จะดูรายละเอียดเล็กๆ น้อยๆ ตรงนี้ด้วยนะคะ เพื่อการนอนหลับที่ดีและไม่ปวดหลัง
สำหรับที่นอนที่ยัดด้วยนุ่นเป็นที่นอนที่ดีสำหรับการนอน เพราะไม่แข็งหรือนุ่มจนเกินไป แต่สำหรับที่นอนฟองน้ำที่ใช้กับเตียงสปริง ถือว่าเป็นที่นอนที่ไม่เหมาะกับสุขภาพหลัง หรือสำหรับผู้ที่มีอาการปวดหลัง เพราะมีความนุ่มหรืออ่อนตัวมากเกินไป ทำให้กระดูกสันหลังอยู่ในแนวที่ผิดปกติ นอนมากๆ ก็จะทำให้ปวดหลัง