เด็กอายุ 1 ขวบ กินโยเกิร์ตได้หรือเปล่า
Q : ถ้าจะให้ลูกทานโยเกิร์ตรสธรรมชาติได้หรือเปล่าคะ คืออยากจะให้เป็นของว่างกับลูก แต่ไม่ทราบว่าจะดีกับลูกอายุ 1 ขวบหรือไม่
A : เด็กอายุ 1 ขวบ กินโยเกิร์ตได้ถ้าไม่มีอาการแพ้โปรตีนนมวัน เพราะโยเกิร์ตทำจากนมวัว เด็กปกติโดยทั่วไปสามารถกินนมวัวสดได้เมื่ออายุประมาณ 1 ปี ถ้าจะให้กินโยเกิร์ตรสธรรมชาติดีแล้วค่ะ ก่อนอื่นมารู้จักโยเกิร์ตกันก่อน โยเกิร์ต (Yoghurt) เป็นอาหารที่เตรียมจากการหมักนมด้วยเชื้อจุลินทรีย์สูตรดั้งเดิม นำนมสดหรือหางนมที่เอาเนยออกแล้วมาใส่เชื้อ 2 สายพันธุ์ ได้แก่ Lactobacillus Bulgaricus และ Streptococcus Thermophilus เรียกว่า โยเกิร์ตสูตรดั้งเดิม (Classical Yoghurt) ชาวยุโรป เช่น บัลแกเลียรับประทานเป็นประจำ นักวิทยาศาสตร์ชาวรัสเซีย นามว่า อิลีเมทนิคอฟ ได้สังเกตว่าคนเหล่านี้อายุยืน เพราะเชื้อที่รับประทานทุกวันทำให้ของเหลวในโพรงลำไส้ไม่เน่าเปื่อย (Putrefaction) ซึ่งเชื่อว่าเชื้อทำให้ภาวะแวดล้อมในลำไส้มีสภาพดี ทำให้ดูดซึมได้ดี ไม่เป็นโรคติดเชื้อ ท่านผู้นี้ได้นำเชื้อมาศึกษาด้านป้องกันอหิวาต์ เป็นต้น ได้รายงานผลต่างๆ ไว้พอควร ท่านได้รับรางวัลโนเบล ใน พ.ศ.2449
ในช่วง 20 ปีที่ผ่านมาได้มีการศึกษาผลของการรับประทานโยเกิร์ตต่อสุขภาพกันมาก มีรายงานผลที่ยืนยันประโยชน์ต่อสุขภาพหลายสายพันธุ์ เช่น Lactobacilli, Bifidobacteria ป้องกันโรคอุจจาระร่วงจากเชื้อไวรัสโรต้าได้เมื่อผสมในนมให้ทารกกิน บางสายพันธุ์ป้องกันโรคภูมิแพ้ผิวหนังได้ เช่น Lactobacilli GG.
โยเกิร์ตที่ผลิตเพื่อให้เกิดประสิทธิภาพบางอย่างจะเลือกเติมเชื้อที่มีเอกลักษณ์ด้านกิจกรรมนั้นๆ เพิ่มเติมเข้าไปในโยเกิร์ตสูตรดั้งเดิม ปัจจุบันได้มีการนำเชื้อสายพันธุ์ที่มีผลดีต่อสุขภาพ หรือจุลินทรีย์ที่เป็นมิตรเหล่านี้มาเสริมลงในนมสำหรับทารกและเด็ก รวมถึงอาหารอีกหลากหลายชนิด
การบริโภคโยเกิร์ตจะได้โปรตีนและแคลเซียมจากนม ส่วนที่ได้เพิ่มคือจุลินทรีย์ซึ่งจะช่วยรักษาดุลของประชากรจุลินทรีย์ในลำไส้ ถ้ามีประชากรของจุลินทรีย์ในลำไส้ และเป็นกลุ่มจุลินทรีย์ที่เป็นมิตรจำนวนมากพอที่จะทำหน้าที่ได้สมดุลกับจุลินทรีย์อันตรายที่ฉวยโอกาสก่อโรค จะทำให้ภาวะแวดล้อมในโพรงลำไส้ดี ลำไส้มีการอยู่ดีหลังจากการกินดี (โยเกิร์ต) เรียกว่า gut well-being จุลินทรีย์สุขภาพที่บริโภคจะถูกขับถ่ายออกทางอุจจาระ และมีจำนวนลดลงหลัง 8 ชั่วโมง จุลินทรีย์ที่บริโภคจะถูกทำลายโดยกรดที่กระเพาะ ที่เหลือจะถูกทำลายโดยน้ำดีที่หลั่งมาจากถุงน้ำดี น้ำดีมีฤทธิ์เป็นด่าง จุลินทรีย์สายพันธุ์ Lactobacilli จะถูกทำลาย เชื้อจะแตกสลายแล้วจะปล่อยน้ำย่อยแลคเทสออกมา เช่นเดียวกับเชื้อสายพันธุ์ Streptococcus thermophilus ตัวเขาเองจะมีน้ำย่อยแลคเทส น้ำย่อยนี้จะช่วยย่อยน้ำตาลแลคโทส น้ำตาลแลคโทสเป็นน้ำตาลที่มีอยู่ในนมวัว ดังนั้นคนที่กินนมวัวมีอาการทนนมวัวไม่ได้ โดยเฉพาะดื่มนมในเวลาท้องว่าง เกิดอาการไม่สบายท้อง ปวดมวน มีลม ถ่ายอุจจาระเหลว จะไม่มีอาการดังกล่าวเมื่อกินโยเกิร์ต และยังมีเชื้อบางชนิดที่มีลักษณะเด่นในการกระตุ้นการเคลื่อนไหวของลำไส้ เมื่อคัดเลือกเชื้อที่มีบทบาทด้านนี้เสริมเข้าไปในโยเกิร์ตสูตรดั้งเดิมเพื่อช่วยในการขับถ่าย
Lactobacilli รอดชีวิตมาในลำไส้ใหญ่โดยการตรวจพบเชื้อได้ในอุจจาระร้อยละ 2.5 Bifidobacteriia รอดชีวิตตรวจพบเชื้อได้ในอุจจาระร้อยละ 37.5 เชื้อ Lactobacilli GG. และ Bifidobacteria ได้มีการศึกษาอย่างกว้างขวาง พบผลเป็นบวกทั้งในการป้องกันและรักษาโรคอุจจาระร่วง และยังป้องกันโรคภูมิแพ้ผิวหนัง หน่วยงานอาหารและยา (อย.) กำหนดให้มีจำนวนจุลินทรีย์อยู่ในโยเกิร์ต หรือนมหมักอย่างน้อย 1 ล้านตัวต่อกรัมของหน่วยบริโภค จำนวนเชื้อเริ่มลดลงหลังรับประทาน 8 ชั่วโมง ดังนั้นเชื้อจะทำหน้าที่ต่างๆ ได้เต็มที่จะต้องเติมหรือรับประทานทุก 8 ชั่วโมง เพราะเชื้อที่รับประทานไม่แบ่งตัวเพิ่มจำนวน มีแต่ลดจำนวนลง นมเปรี้ยวที่มีขายอยู่ในท้องตลาดบางชนิดมีจุลินทรีย์สายพันธุ์ดั้งเดิม หรือสายพันธุ์อื่นๆ บางชนิดเปรี้ยวจากการเติมน้ำผลไม้ ฉะนั้นควรที่จะอ่านฉลากก่อนซื้อและรับประทาน
ดร.วันดี วราวิทย์