Q : เป็นคนติดกาแฟค่ะ ต้องทานทุกวัน อย่างน้อยวันละแก้ว ไม่อย่างนั้นจะปวดหัว หงุดหงิดมาก ตอนนี้แต่งงานได้ 2 ปีแล้ว เตรียมตัวจะตั้งครรภ์ (ไม่ได้คุมกำเนิดแล้ว) อยากทราบว่าต้องงดกาแฟหรือเปล่าคะ แล้วมีวิธีไหนที่ช่วยลดอาการติดกาแฟไหมคะ
A : ในกาแฟมีสารที่เรียกว่าคาเฟอีน (Caffeine) ซึ่งมีผลกระตุ้นระบบประสาทส่วนกลาง ทำให้ความดันโลหิตสูงขึ้น และการเต้นของหัวใจเร็วและแรงขึ้น จะรู้สึกตาแข็ง ไม่ง่วงและกระชุ่มกระชวยขึ้นแต่ไม่แนะนำให้สตรีตั้งครรภ์ดื่ม เนื่องจากสตรีตั้งครรภ์มีการเปลี่ยนแปลงของร่างกาย หัวใจทำงานหนักขึ้นอยู่แล้ว จากการที่ต้องสูบฉีดเลือดไปเลี้ยงทารกในครรภ์ การได้รับคาเฟอีนจะทำให้หัวใจทำงานหนักขึ้นอีก ถึงแม้คาเฟอีนจะไม่ทำให้เกิดความพิการในทารก แต่คาเฟอีนสามารถผ่านรกไปสู่ทารกในครรภ์ได้ และกระตุ้นระบบต่างๆ ของทารกเช่น การเต้นของหัวใจทารก การหายใจและการตื่นนอนบ่อยๆ หลังคลอด มีรายงานวิจัยพบว่า การดื่มกาแฟมากกว่า 5-6 แก้วต่อวัน ในช่วงไตรมาสแรกของการตั้งครรภ์ ทำให้อัตราการแท้งบุตรสูงกว่าคนไม่ได้ดื่มเลย นอกจากกาแฟแล้วเรายังพบคาเฟอีนในเครื่องดื่มอื่นๆ อีกเช่น น้ำชา ช็อคโกแลต
วิธีการหาแรงจูงใจลดปริมาณการดื่ม
1.คิดอยู่เสมอว่าต้องหยุดเพื่อลูกและสุขภาพที่แข็งแรงของลูกในท้อง
2.หาสารทดแทน เช่น เปลี่ยนเป็นกาแฟที่สกัดเอาคาเฟอีนออก (Decaffeine coffee)
3.การค่อยๆ ลดปริมาณลง เช่น ลดเหลือ 2 แก้วต่อวัน เป็น 1 แก้วต่อวัน และหยุดไปเลย หรือค่อยๆ เพิ่มกาแฟที่สกัดคาเฟอีนออก เข้าไปทดแทนแล้วค่อยๆ ลดกาแฟที่มีคาเฟอีนลง การค่อยๆ ลดจะช่วยในเรื่องของอาการขาดคาเฟอีนเช่น ปวดศีรษะ กระวนกระวาย อ่อนเพลีย
4.การรับประทานอาหารแต่น้อยๆ และบ่อยๆ เพื่อให้น้ำตาลในเลือดสูงและได้วิตามินพอเพียงจะช่วยทำให้ร่างกายต้องการคาเฟอีนน้อยลง
5.ถ้ามีอาการของการขาดคาเฟอีน อาจเริ่มด้วยการออกกำลังกายเบาๆ จะช่วยลดอาการได้
นพ.นิวัฒน์ อรัญญาเกษมสุข