แฟชั่นจัดฟัน อันตรายถึงชีวิต
เราทุกคนอยากจะดูดี ดูสวย ดูทันสมัย แต่ก่อนที่เราจะเลือกทหรือซื้ออะไร เราก็ต้องศึกษาหาข้อมูลให้ดี เลือกให้ถูกต้องเหมาะสม มีเรื่องที่อ่ยากจะเตือนทุกๆ คนเกี่ยวกับความอยากดูสวยทันสมัยด้วยการจัดฟันแฟชั่น เพราะไม่ใช่แค่เรื่องแฟชั่นความสวยความงามชั่วครั้งชั่วคราว แต่อาจส่งผลถึงสุขภาพของเราและอาจร้ายแรงจนถึงขั้นเสียชีวิตได้
ใครที่เป็นนักนิยมบริโภคข้อมูลข่าวสารทางอินเตอร์เน็ต คงจะเคยเห็นเรื่อง “การจัดฟันด้วยตนเองที่บ้าน” กันมาบ้างแล้ว ด้วยความที่อยากสวย อยากหล่อบ้าง แต่ก็ไม่อยากเสียตังค์แพงๆ จึงหลงสั่งซื้ออุปกรณ์จัดฟันทางอินเตอร์เน็ตไปทำเองที่บ้าน ซึ่งอันตรายมากๆ นะคะ อันตรายร้ายแรงที่ทำให้ผู้ใช้ถึงขั้นเสียชีวิตก็มีเกิดขึ้นมาแล้วค่ะ ส่วนผลร้ายสุดที่หมอจุ้มจิ้มเคยเจอนั้น เกิดขึ้นกับนักเรียนชั้นมัธยม คือ ฟันตายหมดเกือบทั้งปาก ถ้าไม่รักษารากฟันก็ต้องถอนทิ้งแล้วใส่ฟันปลอมทั้งหมด นี่ยังไม่รวมถึงสภาพเหงือกที่อักเสบรุนแรงกับการมีแผลเหวอะๆ เต็มปาก ที่สำคัญลวดที่ใส่มาตอนนั้น ขึ้นสนิมเต็มไปหมด น่ากลัวมากๆ หมอต้องรีบให้น้องไปจัดการเรื่องป้องกันบาดทะยักโดยด่วนเลยค่ะ
วัตถุประงค์ของการจัดฟัน
จริงๆ แล้วการจัดฟันเป็นการแก้ไขปัญหาการสบฟันผิดปกติ ฟันซ้อนเก ฟันห่าง ฟันยื่น ที่ทำให้มีปัญหาด้านการบดเคี้ยวอาหาร การทำความสะอาด เป็นไปในแง่การรักษา โดยมีทันตแพทย์ดูแลอย่างใกล้ชิดทุกขั้นตอน เมื่อการจัดฟันเข้ามาช่วยแก้ปัญหาแล้ว จะช่วยให้มีการบดเคี้ยวและสุขภาพช่องปากที่ดีขึ้น นอกจากนี้ยังมีผลพลอยได้อื่นๆ คือ ช่วยเพิ่มความมั่นใจในบุคลิกภาพด้วยรอยยิ้ม
แต่เนื่องจากปัจจุบันมีคนจัดฟันเพิ่มมากขึ้นเรื่อยๆ ประกอบกับการที่หลายๆ คนจัดฟันไปแล้วรูปหน้ามักเปลี่ยนแปลงไปในทางที่ดีขึ้น นอกจากนั้นหลายคนอาจจะรู้สึกว่าการมีลวดเหล็ก ยางสีๆ อยู่ในปากนี่เป็นแฟชั่นที่กิ๊บเก๋ดี ก็เลยอยากจัดฟันบ้างทั้งๆ ที่ฟันไม่ได้ผิดปกติอะไร เน้นความสวยงามอย่างเดียว สมัยหมอจุ้มจิ้มเรียนทันตแพทย์อยู่จำได้ว่าเคยมีนักเรียนชั้นมัธยมคนหนึ่งอ้อนวอนขอจัดฟันทั้งๆ ที่อาจารย์หมอได้อธิบายไปแล้วว่าไม่ได้มีความจำเป็นอะไรต้องทำ ก็ขอร้องให้ทำให้เรียกว่าแทบจะกอดขาอาจารย์หมอกันเลยทีเดียว ซึ่งอาจจะด้วยเหตุนี้บวกกับค่ารักษาของการจัดฟันจริงๆ มีราคาค่อนข้างสูง บางคนจึงหันไปพึ่งการจัดฟันแฟชั่นที่ราคาถูกแสนถูก และยังหาซื้อได้ง่าย เช่น ตามตลาดนัดใกล้บ้านหรือร้านค้าออนไลน์
ความเส่ยงในการจัดฟันแฟชั่น
• อันตรายจากขั้นตอนการทำที่ไม่ได้มาตรฐาน ไม่ว่าจะทำที่ร้านหรือทำเองก็ไม่ได้มาตรฐาน เครื่องมือที่ใช้ เช่น ถาดพิมพ์ฟันใช้แล้วไม่ได้ล้าง ไม่มีการล้างมือด้วยน้ำยากำจัดเชื้อก่อนทำงาน ทำให้มีโอกาสได้รับเชื้อโรคที่มาจากน้ำลายของผู้ใช้บริการคนก่อน รวมถึงการที่ผู้ทำไม่ได้สวมถุงมือ จึงอาจติดโรคต่างๆ ได้ เช่น ไวรัสตับอักเสบบี วัณโรค ไข้หวัด ไข้หวัดใหญ่ คอตีบโปลิโอ
• อันตรายจากวัสดุ ลวดจัดฟันแฟชั่นที่ขายกัน เป็นลักษณะลวดธรรมดา คุณภาพต่ำ ไม่ใช่โลหะที่ใช้เฉพาะในช่องปาก มีสารปนเปื้อนที่เป็นโลหะหนัก เช่น ตะกั่ว พลวง ซิลิเนียม โครเมียม และสารหนู หากสะสมในร่างกายมากๆ จะเป็อันตาย อาจทำให้เกิดมะเร็งได้ การใช้ลวดที่เป็นสีหรือยางที่เป็นสีๆ ที่ไม่ได้มาตรฐาน เป็นพฤติกรรมที่เสี่ยงมาก เพราะในปากเรามีน้ำลายซึ่งมีความเป็นกรด-ด่าง รวมถึงการสัมผัสอาหาร ของเย็น ของร้อน อาจทำปฏิกิริยากับสีเคลือบ ทำให้สารเคลือบละลายออกมา แน่นอนว่าสารพิษนั้นไม่ไปไหน กลับเข้าสู่ร่างกายเรานั่นเอง เพราะผ่านเข้ากระเพาะอาหาร และดูดซึมไปสะสมไว้ในร่างกาย
• ฟันอาจเคลื่อนไปจากตำแหน่งเดิม แรงจากการใส่ลวดและยางอาจทำให้ฟันเคลื่อนไปจากตำแหน่งเดิม เนื่องจากมีแรงกดจาลวดและยางที่ใส่ อาจทำให้มีอาการปวดมากจนทำให้ฟันซี่นั้นตาย เปลี่ยนเป็นสีคล้ำ หรือราปฟันละลาย จะต้องรักษารากฟันหรือถอนฟันซี่นั้นๆ ทิ้งไป
• อันตรายจากเครื่องมือ หากใส่เครื่องมือในปากด้วยตนเอง เครื่องมืออาจหลุดลงคอหรือหลอดลมเป็นอันตรายถึงชีวิต เครื่องมือที่ไม่ได้มาตรฐานอาจจะบาดกระพุ้งแก้มและเนื้อเยื่อในช่องปาก ทำให้เป็นแผล นอกจากนั้นอาจกดเหงือกทำให้เหงือกอักเสบบวมแดง การมีแผลในช่องปากต่อเนื่องกันนานๆ หลายปี เป็นแผลเรื้อรัง เสี่ยงต่อการเกิดมะเร็งของเนื้เยื่อในช่องปากได้
• เหงือกอักเสบ เมื่อใส่เครื่องมือจัดฟัน จะทำให้การแปรงฟันทำได้ยาก มีเศษอาหารและแผ่นคราบจุลินทรีย์ติดสะสมอยู่รอบๆ เครื่องมือที่ใส่ทำให้เหงือกอักเสบ และเมื่อใส่เครื่องมือนานหลายเดือน ก็อาจทำให้ฟันผุเป็นรูสีน้ำตาลรอบๆ เครื่องมือที่ใส่
สรุปแล้วการจัดฟันแฟชั่นไม่ได้มีผลดีอะไรเลย ซ้ำร้ายยังมีอันตรายต่อฟันและอวัยวะอื่นๆ ที่คิดไม่ถึงติดตามมาอีกมากมาย คนที่อยากสวยหล่อตามแฟชั่น แต่ฟันไม่มีปัญหาอะไร ก็อย่าไปจัดฟันแฟชั่นเลยค่ะ เจ็บตัวเปล่าๆ วิธีทำให้ตัวเองดูดีมีอีกหลายทางนะคะ สื่อต่างชาติถึงกับอึ้งทีเดียวและพูดกันว่าวัยรุ่นไทย รวมถึงวัยรุ่นเอเชียตะวันออกเฉียงใต้มีค่านิยมสุดแปลกในการสร้างภาพลักษณ์ทางสังคมด้วยการใส่ “เหล็กดัดฟันปลอม” หวัง “อัพเกรดตัวเอง” โดยไม่ใส่ใจอันตราย
ส่วนใครที่มีปัญหาเรื่องฟันจริงๆ ขอให้เข้าไปหาทันตแพทย์ผู้เชี่ยวชาญช่วยวิเคราะห์และวางแผนรักษาดีกว่าค่ะ อย่ารอให้ยิ้มลวดขึ้นสนิมเต็มปากแล้วค่อยมาหากันเลยนะคะ
ทพญ.กิตติลักษณ์ จุลลัษเฐียร
ทันตแพทย์