พ่อสูงวัยเสี่ยงมีลูกจิตใจผิดปกติ
เคยมีข้ออ้างกันมาก่อนหน้านี้ว่าการมีลูกเมื่ออายุมาก อาจจะมีผลดีตรงที่พ่อมีเวลามาช่วยแม่เลี้ยงลูก ทำให้ลูกฉลาดกว่า ทั้งนี้เพราะพ่อเหมือนครูพิเศษในบ้าน มีประสบการณ์มามาก สามารถสอนลูกได้มาก แต่จากงานวิจัยชิ้นใหญ่ที่สวีเดนที่ทำให้คนมากกว่า 2 ล้านคนพบว่า การมีลูกตอนที่พ่อมีอายุมากทำให้เสี่ยงต่อความผิดปกติทางจิตใจของลูกที่ออกมา เช่น ออทิสติก สมาธิสั้น ดังรายงานในวารสาร JAMA Psychiatry ที่ศึกษาชาวสวีเดนจำนวน 2.6 ล้านคน ที่เกิดในสวีเดนระหว่างปี พ.ศ. 2516-2544 ผลการศึกษาดังกล่าวพบว่า เมื่อเปรียบเทียบพ่อที่มีลูกตอนอายุ 20 และ 24 ปี กับพ่อที่มีลูกตอนอายุ 45 ปีหรือมากกว่า ผลปรากฏว่าพ่อสูงวัยมีโอกาสได้ลูกที่มีอารมณ์สองขั้ว (bipolar) มากกว่าถึง 25 เท่า มีความเสี่ยงต่อการได้ลูกที่มีสมาธิสั้นมากกว่าอีกกลุ่มถึง 13 เท่า ตลอดจนมีความเสี่ยงต่อความผิดปกติทางจิตอื่นๆ เช่น จิตเภท ติดยาเสพติด สติปัญญาบกพร่อง มีแนวโน้มฆ่าตัวตายมากกว่าพ่อที่มีลูกตอนหนุ่ม โดยความน่าจะเป็นในการที่ลูกมีความผิดปกติจะเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ตามอายุของพ่อ
เมื่อก่อนเราเคยเชื่อกันว่าผู้หญิงมีการตกไข่น้อยลงเมื่อมีอายุมากขึ้น แต่ผู้ชายสามารถผลิตอสุจิไปได้เรื่อยๆ จนอายุมาก ปัจจุบันนี้นักวิจัยรู้แล้วว่าทุกครั้งที่มีการสร้างอสุจิ อาจจะมีการกลายพันธุ์ของดีเอ็นเอ (DNA mutation) เมื่อผู้ชายอายุมากขึ้นๆ เขาอาจจะได้รับอิทธิพลจากพิษในสิ่งแวดล้อมจนเกิดการเปลี่ยนแปลงที่ผิดปกติของอสุจิ ซึ่งสิ่งนี้อาจจะเป็นสาเหตุของความผิดปกติดังกล่าว
ในปัจจุบันอายุพ่อแม่ตอนมีลูกจะสูงขึ้นเรื่อยๆ ดังข้อมูลจากกรมควบคุมและป้องกันโรคของสหรัฐอเมริกา ซึ่งรายงานว่า คนเราในช่วง 40 ปีหลังนี้มีความโน้มเอียงที่จะมีลูกตอนอายุมากาขึ้นเรื่อยๆ อายุเฉลี่ยของคนเป็นแม่ครั้งแรกในปี พ.ศ.2513 คือ 21.5 ปี ส่วนในปี พ.ศ.2554 คือ 25.6 ปี สำหรับผู้ชายจะมีอายุมากกว่าผู้หญิงประมาณ 3 ปี ความเสี่ยงของพ่อแม่ที่จะมีลูกที่มีความผิดปกติทางจิตและสติปัญญาจึงมีแนวโน้มมากขึ้น ดังนั้นถ้าใครที่แต่งงานตอนอายุมากและวางแผนจะเป็นพ่อคนแม่คน ก็คงจะต้องศึกษาข้อมูลเหล่านี้ และข้อมูลต่างๆ ที่เกี่ยวข้องอย่างละเอียด เพื่อตัดสินใจวางแผนครอบครัวต่อไป