ฟันผุ ป้องกันได้ง่ายๆ จริงหรือ?
โรคฟันผุ เป็นโรคที่เรารู้จักกันดีอยู่แล้ว ว่าเกิดจากการมีเชื้อแบคทีเรียที่อยู่ในช่องปาก ย่อยน้ำตาลและเกิดเป็นกรด ซึ่งเป็นผลให้เกิดการละลายแร่ธาตุแคลเซียมและฟอสฟอรัสออกจากผิวเคลือบฟันและเนื้อฟัน หากมีการเปลี่ยนแปลงภาวะสมดุลในช่องปาก จนมีการสูญเสียแร่ธาตุออกจากฟันมากกว่าปริมาณที่ได้รับคืน ก็จะเกิดเป็นโพรงฟันผุในที่สุด
เราทราบสาเหตุและกระบวนการเกิดรอยโรคไปแล้ว แต่จะทำอย่างไรจึงจะป้องกันฟันผุได้?
แนวทางการปฏิบัติเพื่อป้องกันโรคฟันผุนั้น สามารถทำด้วยตัวเองได้ไม่ยาก วิธีพื้นฐานที่สุดคือการแปรงฟันเป็นประจำทุกวัน เช้า-เย็น หรือหลังมื้ออาหาร ด้วยยาสีฟันที่มีส่วนประกอบของฟลูออไรด์ร่วมกับการทำความสะอาด บริเวณที่แปรงเข้าถึงยากด้วยเครื่องมืออื่นๆ เช่น แปรงซอกฟัน ไหมขัดฟัน เป็นต้น ในส่วนของการรับประทานอาหาร ควรมีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมในการบริโภคน้ำตาล เพื่อลดความเสี่ยงในการเกิดฟันผุ นอกจากนี้ การไปพบทันตแพทย์เพื่อตรวจสุขภาพช่องปาก และรับคำแนะนำในการดูแลช่องปากเป็นประจำ ก็จะช่วยลดโอกาสการเกิดฟันผุได้มากขึ้น
แต่สำหรับในผู้ที่มีความเสี่ยงต่อการเกิดฟันผุ เช่น ผู้ที่มีการหลั่งของน้ำลายลดลง ผู้ป่วยที่ได้รับรังสีรักษาบริเวณใบหน้าและลำคอ หรือในกลุ่มเด็กควรได้รับฟลูออไรด์เสริม ซึ่งมีอยู่หลายรูปแบบ เช่น ฟลูออไรด์ชนิดทาที่ตัวฟัน น้ำยาบ้วนปากฟลูออไรด์ ยาเม็ดฟลูออไรด์ เป็นต้น สำหรับในเด็กแนะนำให้ผู้ปกครองพาไปพบทันตแพทย์ เพื่อเคลือบฟลูออไรด์ เคลือบหลุมร่องฟันป้องกันฟันผุ ทั้งนี้การให้สารเสริมฟลูออไรด์ ควรทำภายใต้การพิจารณาของทันตแพทย์ เนื่องจากในแต่ละพื้นที่จะมีปริมาณฟลูออไรด์ในน้ำแตกต่างกันไป หากเด็กได้รับฟลูออไรด์ปริมาณมากเกินไป จะทำให้เกิดผลเสียได้
ที่กล่าวไปข้างต้น คือ การป้องกันไม่ให้เกิดรอยโรคขึ้นใหม่ หากในกรณีที่เกิดรอยผุเป็นโพรงขึ้นแล้ว จำเป็นจะต้องได้รับการอุดฟัน แต่ถ้าเป็นรอยผุระยะเริ่มต้น ซึ่งมีลักษณะเป็นสีขาวขุ่นบนผิวฟัน โดยที่ยังไม่เกิดโพรงขึ้น สามารถใช้สารเสริมฟลูออไรด์ เพื่อช่วยยับยั้งไม่ให้รอยผุลุกลามได้ นอกจากนี้ในปัจจุบันยังมีผลิตภัณฑ์กลุ่มที่มี ฟลูออไรด์ ร่วมกับสารประกอบแคลเซียมและฟอสฟอรัสออกมา ช่วยในกระบวนการคืนแร่ธาตุกลับสู่ตัวฟันได้ และยับยั้งรอยผุระยะเริ่มต้นได้เช่นกัน
ทันตแพทย์หญิงแกมแก้ว แสนภักดี