ซาวน่า รักษ์ชีวิต
กิจกรรมอย่างหนึ่งที่มีตามสปาหรือฟิตเนสก็คือ การอบตัว โดยเฉพาะซาวน่า ซึ่งเป็นที่รู้จักกันดี การอบตัวชนิดนี้เป็นที่แพร่หลายอย่างยิ่งในฟินแลนด์ ถึงขนาดที่ว่าแม้ในบ้านก็มีซาวน่าส่วนตัว เป็นที่เชื่อกันว่าการอบซาวน่าให้ผลดีหลายอย่าง เช่น ช่วยเพิ่มการไหลเวียนเลือดที่ผิวหนัง ช่วยกระตุ้นการล้างพิษจากการที่เหงื่อออกเพิ่มขึ้น กระตุ้นระบบภูมิคุ้มกัน คลายเครียด เป็นต้น งานวิจัยที่ตีพิมพ์เมื่อเร็วๆ นี้ใน JAMA Internal Medicine ได้ยืนยันถึงผลดีของการอบซาวน่าเป็นประจำต่อการลดความเสี่ยงจากการตาย ด้วยโรคระบบหลอดเลือดหัวใจและสาเหตุอื่นๆ
งานวิจัยดังกล่าวได้ติดตามผู้ชายฟินแลนด์ที่ตอนเข้าร่วมการศึกษามีอายุระหว่าง 42-60 ปี จำนวน 2,315 คน หลังจากติดตามผลไปประมาณ 19 ปี และตัดผลจากปัจจัยเสี่ยงอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับระบบหลอดเลือดหัวใจแล้ว ผู้ที่อบซาวน่าเป็นประจำ (4-7 ครั้งต่อสัปดาห์) จะมีการตายจากอาการทางหัวใจที่เกิดขึ้นอย่างเฉียบพลัน (sudden cardiac death) โรคระบบหลอดเลือดหัวใจที่เป็นอันตรายถึงแก่ชีวิต และการตายจากทุกสาเหตุน้อยกว่าผู้ที่อบซาวน่าแค่สัปดาห์ละครั้ง เมื่อพิจารณาเรื่องระยะเวลาที่ใช้ในการอบซาวน่าแต่ละครั้ง การอบซาวน่าที่ใช้เวลามากกว่า 19 นาที ช่วยลดการตายจากอาการทางหัวใจที่เกิดขึ้นอย่างเฉียบพลัน และโรคระบบหลอดเลือดหัวใจที่เป็นอันตรายถึงแก่ชีวิต แต่ไม่มีผลต่อการตายจากทุกสาเหตุ
คณะผู้วิจัยนำโดย Laukkanen ซึ่งประจำที่สถานบันสาธารณสุขและโภชนศาสตร์คลินิก มหาวิทยาลัยฟินแลนด์ตะวันออก ได้ให้ข้อคิดเห็นถึงผลดีของการอบซาวน่าต่อสุขภาพในการศึกษานี้ ว่าน่าจะมาจากการที่ซาวน่าแบบฟินแลนด์ช่วยให้หัวใจเต้นเร็วขึ้น และมีการสูบฉีดเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกายได้ดีขึ้น ตลอดจนช่วยลดความดันเลือดอีกด้วย
อย่างไรก็ตามสิ่งที่ควรตระหนักคือซาวน่าในการศึกษานี้ เป็นซาวน่าแบบฟินแลนด์ ซึ่งใช้ความร้อนแบบแห้งและอุณหภูมิเฉลี่ยที่ 79 องศาเซลเซียส ผลการศึกษานี้จึงอาจจะไม่ครอบคลุมถึงซาวนน่าชนิดอื่น และการอบความร้อนเพื่อสุขภาพรูปแบบอื่น นอกจากนี้เนื่องจากซาวน่ามีผลต่อระบบหลอดเลือดหัวใจ ผู้ที่จะอบซาวน่าจึงควรหลีกเลี่ยงการดื่มแอลกอฮอล์ก่อนเข้าห้องซาวน่า ไม่ควรเข้าห้องซาวน่าทันทีหลังจากออกกำลังกายอย่างหนัก ควรดื่มน้ำอย่างเพียงพอก่อนและหลังเข้าห้องอบ เพื่อกันการสูญเสียน้ำ อยู่ในห้องซาวน่าเท่าที่จะทนได้ ไม่ฝืนร่างกาย และเมื่ออบซาวน่าตามกำหนดเวลาแล้ว ไม่ควรสัมผัสกับอากาศเย็นทันที แต่ให้อาบน้ำทีอุ่นเล็กน้อยเพื่อค่อยๆ ปรับร่างกายให้เย็นลงอย่างปลอดภัย