การส่งเสริมสุขอนามัยที่ดีต่อลูกน้อย
เพราะว่าสุขภาพของเด็กมีความสำคัญต่อการเจริญเติบโต และพัฒนาการของเด็กเป็นอย่างยิ่ง พ่อแม่และผู้ปกครอง จึงต้องให้ความสำคัญต่อการดูแลสุขภาพอนามัย รวมถึงเฝ้าระวังและป้องกันโรคต่างๆ ที่อาจเกิดขึ้น และอาจส่งผลต่อร่างกาย อารมณ์ จิตใจ และสติปัญญาได้
การสร้างเสริมภูมิคุ้มกันในเด็ก เริ่มต้นตั้งแต่แรกเกิด โดยจะมีการให้วัคซีนตามแผนการสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรคของกระทรวงสาธารณสุข เด็กแรกเกิดจะได้รับวัคซีนบีซีจี ไวรัสตับอักเสบบีครั้งที่ 1 หลังจากนั้นจะมีกำหนดการให้วัคซีนตามช่วงอายุ ซึ่งผู้ปกครองควรพาบุตรหลานไปรับการฉีดวัคซีนให้ครบถ้วน เนื่องจากการฉีดวัคซีนจะช่วยป้องกันโรคติดต่อที่สามารถทำอันตรายต่อเด็ก ก่อให้เกิดความพิการหรือเสียชีวิตได้ แต่ถ้าพ่อแม่พลาดเข็มใดเข็มหนึ่ง สามารถปรึกษาคุณหมอเด็กเพื่อให้บุตรหลานได้รับการฉีดวัคซีนครบเหมือนเด็กคนอื่นๆ ได้ค่ะ
การตรวจคัดกรองโรคต่างๆ ในประเทศไทยก็เริ่มต้นตั้งแต่แรกเกิดเช่นกัน โดยจะมีการตรวจคัดกรองภาวะพร่องฮอร์โมน ไทรอยด์และภาวะฟินิลคีโตนูเรีย ส่วนระยะหลังแรกเกิดจะขอกล่าวถึงการตรวจคัดกรองทางด้านสายตา และการได้ยินบกพร่อง ในประเด็นเรื่องสายตา คุณพ่อคุณแม่อาจสังเกตง่ายๆ เช่น ลูกชอบดูโทรทัศน์หรือสิ่งของใกล้ๆ หรือลูกอายุ 3 เดือน แต่ยังไม่จ้องหรือมองตามสิ่งของ มีอาการตากระตุก หนังตาตก ครอบครัวมีประวัติโรคพันธุกรรมทางดวงตา หรือเด็กที่มีพัฒนาการช้ารอบด้าน เป็นต้น หากพบความผิดปกติดังที่กล่าวมา ควรนำเด็กไปพบคุณหมอตา หรือคุณหมอเด็ก ในส่วนของความผิดปกติด้านการได้ยินที่คุณพ่อคุณแม่อาจสังเกตได้ ได้แก่ ลูกยังไม่หันหาเสียงเมื่ออายุ 4 เดือน หรืออายุ 15 เดือนแล้ว ยังทำตามสั่งแบบไม่มีท่าทางประกอบ ซึ่งถ้าเกิดตรวจพบก่อนอายุ 6 เดือน ก็จะช่วยลดปัญหาการสื่อสาร การเรียนรู้ สังคม และอารมณ์ได้
นอกจากนี้ยังมี การส่งเสริมด้านโภชนาการและการเจริญเติบโต พ่อแม่ควรบันทึกน้ำหนักและส่วนสูงในสมุดบันทึกการเจริญเติบโตของเด็กเป็นระยะๆ และควรเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียวเท่านั้น จนถึงอายุ 6 เดือน เพื่อที่ลูกจะได้มีภูติต้านทานโรคและการเจริญเติบโตที่ดี หลังจากอายุ 6 เดือน นมแม่จะมีสารอาหารไม่เพียงพอต่อเด็ก จึงควรเริ่มให้อาหารเสริม 1 มื้อ นมเสริม 5 มื้อ ค่อยๆ เพิ่มมื้ออาหารเสริมปกติ เช่น อายุ 10 เดือน ก็เป็นอาหารเสริม 3 มื้อ นมเสริม 3 มื้อ จนอายุ 1 ปี ให้รับประทานอาหาร เช่น ข้าว เป็นหลัก ส่วนนมเป็นอาหารเสริม
พ่อแม่ควรใส่ใจ เฝ้าสังเกต ส่งเสริมพัฒนาการของเด็กๆ อย่างใกล้ชิด เพราะนอกจากจะช่วยให้ลูกสุขภาพแข็งแรงดีแล้ว เด็กๆ ก็จะเป็นคนที่อารมณ์ดี จิตใจดี แก้ปัญหาต่างๆ ได้ดีในอนาคตด้วยค่ะ
พญ.ณฐษร เล็กอุทัย