ตรวจสุขภาพประจำปีจำเป็นหรือไม่
Q : การตรวจสุขภาพคืออะไร
A : การตรวจสุขภาพ คือ การตรวจและการให้คำปรึกษาเรื่องโรคตั้งแต่ยังไม่มีอาการ หรือยังตรวจไม่พบโรค สิ่งสำคัญที่สุดของการตรวจสุขภาพคือการตรวจหาปัจจัยเสี่ยงต่อการเกิดโรค เพื่อที่จะได้ขจัดปัจจัยเสี่ยงเหล่านั้น รวมถึงการหาทางสร้างเสริมสุขภาพเพื่อป้องกันก่อนที่จะเกิดโรคขึ้น ซึ่งการตรวจสุขภาพประกอบไปด้วยหลัก 4 ประการ คือ การตรวจคัดกรองเพื่อหาปัจจัยเสี่ยง การให้คำแนะนำเพื่อการสร้างเสริมสุขภาพ การให้วัคซีนป้องกันโรค และการให้สารหรือยาป้องกันโรค
Q : การตรวจสุขภาพจำเป็นหรือไม่
A : การตรวจสุขภาพทำให้ประชาชนได้รู้ถึงสภาวะสุขภาพของตนเอง และได้รับคำแนะนำที่ถูกต้อง ทำให้สามารถขจัดหรือลดปัจจัยเสี่ยงที่จะทำให้เกิดโรคในอนาคตลงได้ การตรวจสุขภาพสามารถทำได้ทุกเพศทุกช่วงอายุ โดยแต่ละบุคคลควรเริ่มเข้ารับการตรวจในช่วงเวลาที่ต่างกัน เช่น บุคคลที่มีปัจจัยเสี่ยงมากกว่า ควรได้รับการตรวจตั้งแต่ช่วงอายุที่น้อยกว่า เป็นต้น
Q : ขั้นตอนการตรวจสุขภาพ
A : แพทย์จะเริ่มต้นด้วยการซักประวัติ ทั้งการเจ็บป่วยในอดีต อาหารที่รับประทาน ความถี่ในการออกกำลังกาย ประวัติส่วนตัวอื่นๆ รวมไปถึงประวัติสุขภาพของคนในครอบครัว จากนั้นแพทย์จะทำการตรวจร่างกายและส่งตรวจทางห้องปฏิบัติการเพิ่มเติมตามความเหมาะสม จะเห็นได้ว่าข้อมูลส่วนใหญ่มักได้จาก “การซักประวัติ” ดังนั้น การให้ความร่วมมือให้ประวัติที่ถูกต้องครบถ้วน จึงเป็นสิ่งที่สำคัญเป็นอย่างยิ่ง สุดท้ายแพทย์จะทำการสรุปประเมินปัจจัยเสี่ยงและให้คำแนะนำในการปฏิบัติตัว เพื่อสร้างเสริมสุขภาพที่ดีให้แก่บุคคลนั้นต่อไป
Q : การไปตรวจสุขภาพควรเตรียมตัวอย่างไร
A : การตรวจสุขภาพมักครอบคลุมการตรวจเลือด เพื่อคัดกรองโรคเบาหวานและโรคไขมันในเลือด การงดน้ำงดอาหารจึงเป็นสิ่งจำเป็น ผู้หญิงที่กำลังมีประจำเดือนอยู่ ควรแจ้งแพทย์ให้ทราบหากมีการส่งตรวจปัสสาวะ เพราะจะไม่สามารถแปลผลได้ ควรแต่งกายให้เหมาะสมเพื่อความสะดวกในการตรวจร่างกาย สุดท้ายคือการพักผ่อนให้เพียงพอ และทำจิตใจให้สบาย อย่ากังวล
อย่างไรก็ตามประชาชนต้องให้ความสำคัญกับการดูแลสุขภาพด้วยตนเองเช่นกัน โดยรับประทานอาหารครบ 5 หมู่ ออกกำลังกายสม่ำเสมอ พักผ่อนอย่างเพียงพอ และหมั่นสังเกตความผิดปกติของร่างกาย การมาตรวจสุขภาพกับแพทย์เพียงอย่างเดียวนั้น ไม่สามารถสร้างสุขภาพที่ดีให้แก่ประชาชนได้
นพ.สิชน ลือฤทธิ์พงษ์