ของเล่นเสริมพัฒนาการ
พ่อแม่หลายคู่สงสัยว่าของเล่นต่างๆ จะช่วยกระตุ้นพัฒนาการของเด็กได้จริงหรือ หรือจะขึ้นอยู่กับความรู้ความสามารถของคนใกล้ชิด ที่นำพาและฝึกฝนเด็ก จากหลักฐานทางการแพทย์พบว่าคุณภาพของพ่อแม่ พี่เลี้ยง และสิ่งแวดล้อมที่มีการกระตุ้นเร้าที่เหมาะสม มีส่วนสำคัญในการพัฒนาเด็กทั้งสิ้น ทั้งด้านร่างกาย ภาษา อาหาร ได้แก่ นมแม่ การออกกำลังกาย การพักผ่อนที่เพียงพอ ของเล่น การอ่านหนังสือ ฟังดนตรี รวมไปถึงการจัดให้เด็กได้อยู่ในสภาพแวดล้อมที่ปลอดภัย ซึ่งจะส่งผลต่อความเชื่อมั่นทางอารมณ์อีกด้วย
ของเล่นและการที่มีคนเข้ามาเล่นกับเด็ก นอกจากจะช่วยทำให้คนๆ นั้นรู้จักเด็กทุกด้าน เช่น สภาพร่างกาย ความคล่องของการใช้มือ ความสมดุล ความคิดอ่าน การตัดสินใจ พื้นฐานทางอารมณ์ ฯลฯ แล้ว ยังสามารถช่วยพัฒนาและฝึกสอนเด็กให้รู้จักปรับตัวเข้ากับสังคม เข้าใจความรู้สึกของผู้อื่น เข้าใจข้อจำกัดของสภาพแวดล้อม เพิ่มการเคลื่อนไหว พัฒนาการทรงตัว ได้ผ่อนคลายระบายความหงุดหงิดไม่สบายใจ สื่อสารสองทาง และเรียนรู้กฎเกณฑ์ กติกาทางสังคมอีกด้วย การส่งเสริมพัฒนาการอาจจะเหมาะกับเด็กคนหนึ่งแต่อาจไม่เหมาะกับเด็กอีกคนหนึ่ง ดังนั้น ความใกล้ชิดจะทำให้เข้าใจเด็กและพัฒนาเด็กได้เหมาะสม
ชนิดของของเล่น
ของเล่นมีหลากหลายกลุ่มและมีจุดมุ่งหมายเพื่อพัฒนาความสามารถที่แตกต่างกัน เช่น
• ของเล่นเพื่อพัฒนาความคิด ใช้ความคิดเป็นส่วนประกอบในการเล่น เช่นการเล่นเกมเศรษฐี หมากรุก
• ของเล่นเพื่อฝึกฝนหน้าที่ของอวัยวะ เช่นการโยนบอล การเตะบอล การกระโดด การลากรถ การโหนบาร์
• ของเล่นเพื่อการสร้างสรรค์ เช่นการต่อบล็อกไม้ กระดาษวาดรูป ระบายสี
• ของเล่นเพื่อส่งเสริมจินตนาการ เช่น บ้านตุ๊กตา หม้อข้าวหม้อแกง เพื่อสมมุติขายของ สมมุติเป็นพ่อแม่
• ของเล่นที่ต้องเล่นตามกติกา มีกฎเกณฑ์ของการเล่นเป็นแบบแผน มีการทำตามกติกา มีแพ้ชนะ มีการปรับตัว
เข้ากับกฎเกณฑ์ มีวินัย เช่น ลูกฟุตบอล บาสเกตบอล แบดมินตัน เป็นต้น
พญ.วินัดดา ปิยะศิลป์