“อุ๊ย! ลูกคนอื่นเค้านั่งได้แล้ว แต่ทำไมลูกของเรายังนั่งไม่ได้เลยล่ะ?”
พัฒนาการของเด็กมีหลักการให้พ่อแม่ทราบอย่างง่ายๆ คือ พัฒนาการของเด็กเป็นกระบวนการที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง เป็นลำดับขั้นตอน พัฒนาการแต่ละด้านมีความเกี่ยวข้องสัมพันธ์กัน ระดับของพัฒนาการขึ้นอยู่กับระดับวุฒิภาวะของสมองและระบบประสาทโดยตรง พัฒนาการเป็นผลลัพทธ์มาจากปัจจัยทางพันธุกรรม ปัจจัยการเลี้ยงดูและสิ่งแวดล้อมร่วมกัน พัฒนาการด้านการเคลื่อนไหวเริ่มจากศีรษะไปยังปลายเท้า พัฒนาการด้านการเคลื่อนไหวจะเปลี่ยนจากปฏิกิริยาตอบสนองทันทีที่ทารกควบคุมไม่ได้มาเป็นการเคลื่อนไหวที่ทารกควบคุมได้ และการปฏิบัติที่เหมาะสมกับพัฒนาการและธรรมชาติของเด็กในแต่ละช่วงวัยจะทำให้เด็กมีพัฒนาการที่ก้าวหน้ามากขึ้นตามลำดับ
แม้ว่าจะอายุเท่าๆ กันหรือเป็นฝาแฝดหรือเป็นพี่น้องจากพ่อแม่เดียวกันก็ตาม แต่พัฒนาการของเด็กแต่ละคนจะมีความเร็ว ช้า และโดดเด่นในแต่ละด้านที่แตกต่างกันออกไป ตารางในหน้าที่ 10 ป็นตารางที่แสดงให้คุณพ่อคุณแม่ทราบพัฒนาการปกติในด้านต่างๆของเด็ก เพื่อจะได้ไม่เกิดอาการวิตกกังวล
เรื่องง่ายๆ ที่พ่อแม่สามารถทำเองได้ที่บ้านเพื่อส่งเสริมพัฒนาการที่ดีให้ลูกรัก คือ การใช้เวลาอยู่ร่วมกับลูก เฝ้าสังเกตพฤติกรรม อารมณ์และทักษะด้านต่างๆ ของลูก ซึ่งจะทำให้ทั้ง 2 ฝ่ายเกิดการเรียนรู้ซึ่งกันและกัน พ่อแม่ก็จะเข้าใจความต้องการของลูกและลูกก็เข้าใจพฤติกรรมการตอบสนองของพ่อแม่ เมื่อป็นอย่างนั้นจึงไม่แปลกที่พ่อแม่แทบทุกคนจะสามารถแยกเสียงร้องของลูกได้ว่าร้องแบบนี้ หมายถึงหิว ง่วง หงุดหงิด หรือเรียกหา นอกจากนี้พ่อแม่ควรหมั่นนวด สัมผัสตัวลูกบ่อยๆ เพื่อเป็นการสร้างกล้ามเนื้อให้ลูก หมั่นพูดคุย โต้ตอบทุกครั้งที่ลูกส่งเสียงมา ร้องเพลง เล่านิทานให้ฟังเพื่อเป็นการกระตุ้นพัฒนาการด้านภาษา หมั่นส่งยิ้ม ส่งเสียงหัวเราะเพื่อให้ลูกมีชีวิตชีวา สดชื่นและเป็นการสร้างสายใยดีๆ ระหว่างพ่อแม่ลูก เสริมอีกนิดด้วยการจัดสิ่งแวดล้อมต่างๆ ภายในครอบครัวให้ปลอดภัย เพื่อป้องกันอุบัติเหตุที่อาจจะเกิดขึ้นได้ และพยายามหลีกเลี่ยงการแสดงอารมณ์เกรี้ยวราด การมีปากเสียงใส่กันให้ลูกเห็นหรือได้ยิน เพราะจะทำให้ลูกเกิดความไม่มั่นคงด้านอารมณ์ได้
หากคุณพ่อคุณแม่พยายามทำทุกอย่างแล้วแต่ยังรู้สึกไม่แน่ใจหรือมีข้อข้องใจในการดูแลอย่าลืมปรึกษาบุคคลากรผู้เป็นที่พึ่งที่ดียิ่งในบ้าน (ปู่ ย่า ตา ยาย ลุง ป้า) หรือจะปรึกษากับกุมารแพทย์ประจำตัวลูกก็ได้เช่นกัน
แพทย์หญิง เกศินี โอวาสิทธิ์
กุมารแพทย์พัฒนาการและพฤติกรรม
ศูนย์พัฒนาการและการเรียนรู้ โรงพยาบาลสมิติเวช ศรีนครินทร์